Wijn

Hamersma, Supermarktwijngids en Almanak: wijngidsen 2012 besproken

In de jaren zestig wist iedereen wat je bedoelde als je het over ‘de grote drie’ had: cabaretiers Wim Sonneveld, Toon Hermans en Wim Kan. Sinds twee jaar hebben we in wijnproefland ook drie groten, waar het daarvoor nog twee waren: de Wijnalmanak, de Supermarktwijngids en de Grote Hamersma. Gidsen bedoeld om de consument veilig door het wijnmoeras te leiden. Want een moeras is het, voor het overgrote merendeel van de drinkers.

Stijgend aanbod

Het hangt er altijd weer vanaf wie er telt, maar de consensus is dat de gemiddelde Nederlander – van 16 en ouder, uiteraard – bijna 22 liter wijn per jaar drinkt. De groei in consumptie is de laatste tien jaar weliswaar minimaal geweest, maar de populariteit van wijn blijft stijgen. En goed nieuws: de gemiddelde kwaliteit is nog harder gestegen dan die consumptie, net als de variatie in het aanbod. Supermarkten zijn dol op wijn, want er zitten marges op die je nooit haalt bij melk en bloemkool. Samen met de slijterketens, de onafhankelijke wijnhandelaren en de webwinkels is het aanbod aan wijnen immens, en blijft maar toenemen.

Voor sommige beginners in de wijnliefhebberij komt het als een verrassing, maar zoiets als een appellation d’origine contrôlée, een naam dus als Saint-Emilion of Corbières, zegt op zich bitter weinig. De eerste mag dan prestigieuzer zijn dan de tweede, de kwaliteit binnen beide namen kan enorm verschillen. Wie ziet dan door de bomen het bos nog?

Boompje wisselen

Het was Hubrecht Duijker, inmiddels éminence grise van de wijnschrijverij, die in 1990 startte met het samenstellen van de Wijnalmanak, toen een selectie wijnen tot 10 gulden, wat later 5 euro werd. In 2006 ging de taak gefaseerd over in handen van Harold Hamersma. Twee jaar geleden stapte die van Het Spectrum over naar Nieuw Amsterdam, waar zijn Grote Hamersma verscheen. Het Spectrum reageerde supersnel en vond young and angry man Cuno van ’t Hoff – verklaard neerkijker op wijn onder de 7,50 euro! – bereid een team te leiden om de wijnen voor de Almanak te proeven.

Nicolaas Klei bracht in 2000 zijn eerste gids op de markt, die een grote vlucht nam. Opmerkelijk verschil met de Almanak: hij beveelt niet slechts wijnen aan, maar zeikt ook graag, en met zeer veel verve, af.

Kiezen

Wat is de beste gids? Dat is lastig, want er zijn kleine, maar voor sommige kopers belangrijke verschillen. De ‘dekking’ verschilt bijvoorbeeld. Hamersma behandelt, zoals de ondertitel van zijn gids zegt ‘de lekkerste wijnen in alle prijsklassen’ van een zeer breed scala aanbieders, waaronder ook webwinkels. De Almanak neemt de slijterijen en speciaalzaken mee, de Supermarktwijngids behalve de supermarkten ook de ketens en de natuurvoedingswinkels.

Alle gidsen worden in de zomer gemaakt en verschijnen in de herfst. De wijnleveranciers wringen zich in bochten om verse flessen of zelfs vatmonsters bij de proevers te krijgen. Toch veranderen in de loop van de winter jaargangen, en soms de prijs. Daar doe je niks aan, als samensteller. Maar een andere oogst kan wel degelijk een flink kwaliteitsverschil betekenen.

Wijnalmanak

In totaal zo’n 1800 wijnen, verdeeld over drie gidsen, een over wijnen tot 5 euro, eentje 5-10, en een apart gidsje ‘Bubbels’. Dat heeft voor- en nadelen. Opzoeken ‘wat heeft Gall & Gall voor lekkers?’ betekent drie keer bladeren. Ondanks dat opdelen in drie delen lijkt er nog geworsteld te zijn met de omvang, want de selectie is streng vergeleken met de andere gidsen, en ook met eerdere jaargangen. Hubrecht Duijker reageerde gebelgd toen bleek dat veel van zijn favoriete wijnen niet meer in de Almanak stonden. Hij reageerde publiekelijk met een persbericht en door een website aan te maken, www.schaduwsterren.nl, waarop hij de volgens hem ergste hiaten invult.

De Almanak geeft een ster aan uitschieters. Het proeven is in handen van een klein team, vandaar dat de wijnomschrijvingen minder persoonlijk zijn. Alleen aanraders.

Supermarktwijngids

Wie niet alleen uit is op aankooptips, maar ook wil lachen, kiest voor Klei en diens onnavolgbare taal. Hij permitteert zich om sommige wijnen te beschrijven met een regel en andere met een bladzijde, ongeacht of ze goed of slecht zijn. ‘Cambas Imiglykos: het verdriet van Griekenland, verbeeld in driekwartliter lafzoete meuk’. In totaal treden er zo’n 3200 wijnen op, maar laat je daar niet door leiden, want het aantal afraders is misschien 20 procent, waarmee de gids aantalsgewijs aansluit bij die van Hamersma. De best scorende wijnen heten bij Klei ‘omfietswijnen’ – de schrijver haat autorijden. Aan- en afraders.

De Grote Hamersma

Compacter en beter doorzoekbaar dan de eerste uitgave, een jaar geleden. Zo’n 2600 wijnen, en anders dan de Almanak is er geen prijsgrens. Toch is zeker 80 procent van de opgenomen wijnen goedkoper dan een tientje, want ‘je moet wel realistisch blijven’, volgens de schrijver. Meer persoonlijke, humoristische teksten, en ook hier soms gonzend proza van een halve bladzij over een fraaie wijn. Neemt ook het vaak uitstekende aanbod van gespecialiseerde webwinkels mee. Alleen aanraders. Extra: een groen katern waarin de biologische wijnen nogmaals genoemd staan.

Eens

Uiteraard heb ik flink gezocht: zijn er wijnen die de ene gids heerlijk vindt en Nicolaas Klei (de enige die daar plaats voor inruimt) niet? Helaas. Men gaat akelig gelijk op. Kwaliteit is blijkbaar herkenbaar voor onafhankelijk opererende, geoefende beoordelaars. Dat weerspreekt de vaak gehoorde verzuchting ‘dat je het toch niet proeft’. Gewoon blijven oefenen, lezers, met of zonder gids.

Wijnalmanak 2012, Cuno van ’t Hoff e.a., Het Spectrum, € 15,-

Supermarktwijngids, Nicolaas Klei, Podium, € 15,-

De Grote Hamersma, Harold Hamersma, Nieuw Amsterdam, € 15,-

Op 18 maart start weer een cursus culinair schrijven en wijnschrijven. Intensieve, persoonlijke begeleiding op je eigen niveau en helemaal op maat, gericht op jouw doelen. Klik hier voor informatie.

Hét cadeau voor de feestdagen: Luilekkerland - 400 jaar koken in Nederland bestellen? 
Klik hier voor meer informatie en om het te bestellen, natuurlijk met onze beider handtekeningen erin! En als je Luilekkerland aanschaft, wil je ook De grote Kleyn - culinair compendium erbij. Tot het eind van het jaar kost die in plaats van 45 euro slechts € 25.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.